Maandag is het Verloren Maandag!

Verloren Maandag wordt in Antwerpen en omliggende gemeenten gevierd op de maandag na de zondag na Driekoningen. Dit jaar dus op 11 januari. Het is traditie om dan worstenbrood en appelbollen te eten.

In de etalages van de bakkers ligt die dag bijna niets anders. Worstenbroden zijn er tegenwoordig op Verloren Maandag ook in alle mogelijke varianten: gewoon worstenbrood, met dubbele worst, met curry, met witloof, met veenbessen, met kriekjes,…  Deze Antwerpse specialiteit past uitstekend bij het kille winterweer. Vroeger werd in alle horecazaken in Antwerpen en omgeving aan iedereen die binnenkwam een worstenbrood of een appelbol aangeboden. Tegenwoordig gebeurt dit nog in sommige traditionele Antwerpse zaken.

Mensen staan over het algemeen niet stil bij de herkomst van deze traditie. Hierover doen bovendien verschillende verhalen de ronde. Ik zet er voor jullie een aantal op een rijtje.

In de Middeleeuwen legden de ambtenaren die dag hun eed af. Nadien gaf de stad een feest ter ere van de eedaflegging. Er werd niet gewerkt, het was dus een “verloren” dag. Daarom mocht het feest ook niet te duur zijn en gaf men een goedkoop vleesbroodje: “worstenbrood”.

Een ander verhaal wil dat in het begin van de 18e eeuw de gilden hun nieuwjaarsfeest op die dag organiseerden. Ook na het voorlezen van de rechten en plichten uit de gildenboeken bood de patroon in Antwerpen zijn gildeleden een borrel aan. In de andere gemeenten gingen de gildeleden in naam van hun patroon langs alle huizen om zijn nieuwjaarswensen aan te bieden. Dit leidde uiteraard tot herbergbezoek en de herbergiers waren toen al goede zakenlui. Door het geven van vettig worstenbrood hoopten ze hun bezoekers langer te houden waardoor die meer zouden drinken. De gilden aten de worst op en het deeg werd aan hun hond gegeven.

Tenslotte nog een derde verhaal. Havenarbeiders mochten op Verloren Maandag op kosten van de natiebazen drinken. Ze kregen er ook iets bij om te eten dat was samengesteld uit “onverkoopbaar” vlees en brood: het worstenbrood!

Nadien werd ook de appelbol toegevoegd om mensen de keuze te geven tussen hartig of zoet. Maar het was pas na de Tweede Wereldoorlog dat Verloren Maandag zorgde voor een grote toeloop naar de bakker. Enkele jaren later werd in de Antwerpse café’s dan een gratis worstenbrood of appelbol aangeboden met als doel de klanten meer te laten drinken. Nog later boden een flink aantal bedrijven hun werknemers een worstenbrood of appelbol aan als lunch.

Eten jullie maandag worstenbrood en appelbollen?

 

Advertenties

5 thoughts on “Maandag is het Verloren Maandag!

  1. Falderie schreef:

    Ha ja, ik moet de West-Vlamingen hier wat Antwerpse cultuur bijbrengen he!

    Liked by 2 people

  2. Mrs. Brubeck schreef:

    Hier ook … Middelste is jarig en ’s avonds met zijn allen aan de appelbollen en het worstebrood 🙂

    Liked by 1 persoon

  3. […] dan worstenbrood – in alle mogelijke varianten –  en appelbollen. Vorig jaar schreef ik er dit blogje over. Het heeft heerlijk […]

    Liked by 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: